ซื้อปริญญาเอกออนไลน์มาแล้ว? ใครจะรู้ และรู้เร็วแค่ไหน

นาทีที่ศูนย์: ปริญญาเอกในกระบอกกระดาษ

ลองนึกภาพตาม กระบอกใส่ใบปริญญามาส่งถึงมือ กระดาษหนา ตราประทับสีทอง ดูแล้วอาจเหมือนของจริง แต่หน้าตาไม่ใช่สิ่งที่ใครตรวจสอบ

สิ่งที่คนตรวจมองหาคือสิ่งที่ประกอบขึ้นเป็นปริญญาเอก นั่นคือสิ่งที่คนอื่นทำร่วมกับคุณ และคนเหล่านั้นเก็บบันทึกไว้

หน่วยงานประกันคุณภาพการอุดมศึกษาของสหราชอาณาจักร (QAA) อธิบายว่าปริญญาเอกคือโครงการวิจัยที่มีอาจารย์ที่ปรึกษาดูแล ตัดสินผลจากวิทยานิพนธ์และการสอบปากเปล่า (viva) ซึ่งมีกรรมการสอบจากนอกมหาวิทยาลัยร่วมด้วย ส่วนหนึ่งก็เพื่อตรวจว่าวิทยานิพนธ์เป็นผลงานของคุณจริง

นาทีที่สามถึงปีที่ห้า: ใครรู้ และรู้เมื่อไร

นาทีที่สาม: ชื่อในช่องค้นหา

ใครตรวจ: เพื่อนร่วมรุ่นสมัยเรียน ที่สงสัยว่าทำไมโปรไฟล์ของคุณเพิ่งมีคำนำหน้า “ดร.”

การค้นวิทยานิพนธ์ปริญญาเอกใช้เวลาเพียงไม่กี่นาที ในสหราชอาณาจักร ค้นได้จากคลังผลงานวิชาการของมหาวิทยาลัย และจาก EThOS แคตตาล็อกวิทยานิพนธ์ปริญญาเอกที่เปิดให้ค้นฟรีของบริติชไลบรารี (British Library)

ในสหรัฐอเมริกาไม่มีแคตตาล็อกระดับชาติที่ค้นฟรีได้ในที่เดียว มหาวิทยาลัยหลายแห่งเผยแพร่วิทยานิพนธ์ในคลังผลงานของตัวเอง ส่วนที่เหลือเกือบทั้งหมดมีรายการอยู่ใน ProQuest Dissertations and Theses ฐานข้อมูลแบบสมัครสมาชิกที่ห้องสมุดต่าง ๆ ใช้ เช่น หอสมุดรัฐสภาสหรัฐฯ (Library of Congress) ส่วนประเทศอื่น การค้นเริ่มจากคลังผลงานของมหาวิทยาลัยนั้นเอง

สิ่งที่พบ: ไม่มีอะไรเลย ลำพังข้อนี้ยังพิสูจน์อะไรไม่ได้มาก เพราะวิทยานิพนธ์บางเล่มยังไม่ได้ลงรายการออนไลน์ แต่เมื่อมาคู่กับมหาวิทยาลัยที่ไม่มีใครเคยได้ยินชื่อ คำถามก็เริ่มตามมา

สัปดาห์ที่สอง: การสัมภาษณ์งาน

ใครตรวจ: กรรมการสัมภาษณ์ที่จบปริญญาเอก

“วิทยานิพนธ์ของคุณเรื่องอะไร แล้วใครเป็นกรรมการสอบ?” นี่คือคำถามที่เป็นมิตรที่สุดในห้อง และคำตอบที่ตรงไปตรงมาทุกคำตอบล้วนเอ่ยชื่อคนที่ค้นหาตัวตนได้

สิ่งที่พบ: คำตอบที่ไม่มีใครตรวจสอบได้ และคุณต้องท่องซ้ำให้ตรงทุกคำในการสัมภาษณ์ทุกครั้งหลังจากนี้

ก่อนเริ่มงานวันแรก: การตรวจสอบของนายจ้าง

ใครตรวจ: ฝ่ายบุคคล เมื่อข้อเสนองานมาถึงพร้อมเงื่อนไข “ต้องผ่านการตรวจสอบ”

ในสหราชอาณาจักร นายจ้างมักใช้ Hedd บริการตรวจสอบปริญญาอย่างเป็นทางการ (โดยต้องได้รับความยินยอมจากคุณ) ในสหรัฐอเมริกาใช้ National Student Clearinghouse ในออสเตรเลียและนิวซีแลนด์ใช้ My eQuals หรือไม่ก็สอบถามฝ่ายทะเบียนของมหาวิทยาลัยโดยตรง ทุกช่องทางถามจากข้อมูลในทะเบียนของมหาวิทยาลัยที่มอบปริญญา การตรวจสอบจึงยืนยันได้เฉพาะสิ่งที่ฝ่ายทะเบียนตัวจริงมีบันทึกไว้เท่านั้น

สิ่งที่พบ: ไม่มีข้อมูลในทะเบียนให้ยืนยัน และหาก “มหาวิทยาลัย” นั้นไม่ได้รับการยอมรับ เรื่องก็จบเร็วกว่านั้นอีก ตรวจได้ที่ GOV.UK สำหรับสหราชอาณาจักร DAPIP (ฐานข้อมูลสถาบันที่ได้รับการรับรองของกระทรวงศึกษาธิการสหรัฐฯ) สำหรับสหรัฐฯ หรือรายชื่อเตือนภัยจากรัฐสำหรับประเทศอื่น ๆ

ปีที่สอง: แบบฟอร์มขอวีซ่า หรือใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ

ใครตรวจ: เจ้าหน้าที่พิจารณาวีซ่า หรือหน่วยงานกำกับวิชาชีพ

มีตำแหน่งงานในต่างประเทศเปิดรับ ในสหราชอาณาจักร ปริญญาจากต่างประเทศเทียบกับระดับการศึกษาของสหราชอาณาจักรได้โดย UK ENIC (ศูนย์ข้อมูลการรับรองวุฒิการศึกษาแห่งชาติของสหราชอาณาจักร) ซึ่งออก Statement of Comparability (หนังสือเทียบวุฒิ) ไว้ให้แสดงเมื่อสมัครงาน สมัครเรียน หรือขึ้นทะเบียนวิชาชีพ และสำหรับวีซ่าประเภทหนึ่ง ปริญญาเอกจากต่างประเทศจะถูกตรวจสอบผ่าน Ecctis ซึ่งเป็นผู้บริหารจัดการ UK ENIC

ในวิชาชีพที่ต้องมีใบอนุญาต หน่วยงานกำกับจะตรวจวุฒิของคุณก่อนที่คุณจะประกอบวิชาชีพได้

สิ่งที่พบ: ไม่มีอะไรให้เทียบ เพราะ UK ENIC เทียบเฉพาะวุฒิที่ได้รับการยอมรับในระดับชาติของประเทศที่ออกวุฒินั้น

ยกตัวอย่างกฎการเข้าเมือง (Immigration Rules) ของสหราชอาณาจักร กำหนดว่าต้องปฏิเสธคำขอ หากผู้พิจารณาเชื่อได้ว่าผู้ยื่นคำขอใช้การหลอกลวง เช่น ใช้เอกสารเท็จ

ปีที่ห้า: การเลื่อนตำแหน่ง

ใครตรวจ: เพื่อนร่วมงานคนใหม่ที่จบปริญญาเอกในสาขาเดียวกับคุณ

เอกสารที่เสนอคณะกรรมการเพื่อพิจารณาเลื่อนตำแหน่งคุณมีประวัติโดยย่อแนบมาด้วย รวมทั้งชื่อวิทยานิพนธ์ เพื่อนร่วมงานอยากอ่าน จึงค้นในคลังผลงานของมหาวิทยาลัย แล้วต่อด้วย EThOS

สิ่งที่พบ: ชื่อวิทยานิพนธ์ที่ไม่เคยมีห้องสมุดไหนลงรายการ ภายใต้ปริญญาที่คุณใช้มาทุกขั้นตั้งแต่นาทีที่สาม

สามคำถามที่ปริญญาเอกจริงทุกใบตอบได้

ทุกจุดข้างต้นถามคำถามใดคำถามหนึ่งในนี้ ลองถามปริญญาเอกที่คุณถืออยู่ หรือใบที่อยู่ในโฆษณา ดูว่าตอบได้ไหม

• อ่านวิทยานิพนธ์ของฉันได้ที่ไหน? ในคลังผลงานของมหาวิทยาลัย หรือในแคตตาล็อกของห้องสมุดที่ระบุชื่อได้ แม้แต่วิทยานิพนธ์ที่ยังเปิดให้อ่านไม่ได้ ก็มักมีรายการในแคตตาล็อก ถูกถามในนาทีที่สามและปีที่ห้า
• ใครเป็นอาจารย์ที่ปรึกษาและกรรมการสอบของฉัน หรือใครจะเป็น? บุคคลที่ระบุชื่อได้ในมหาวิทยาลัยจริง ซึ่งใครก็ค้นหาได้ ถูกถามในสัปดาห์ที่สอง
• มหาวิทยาลัยจะยืนยันปริญญาของฉันกับนายจ้างไหม? ต้องเป็นมหาวิทยาลัยเอง ซึ่งคุณหาช่องทางติดต่อด้วยตัวเอง ไม่ใช่หน้า “ยืนยันวุฒิ” ที่ผู้ขายดูแล ถูกถามก่อนเริ่มงานวันแรก

หากคำตอบตามความจริงข้อใดข้อหนึ่งคือ “ไม่มีที่ไหน” “ไม่มีใคร” หรือ “ไม่” แปลว่าสิ่งที่คุณถืออยู่คือใบปริญญา ไม่ใช่ปริญญาเอก

คิดจะซื้อปริญญาเอกออนไลน์? เอาเวลาหลายปีนั้นไปเรียนของจริง

สิ่งที่ทำให้ปริญญาเอกแบบซื้อน่าดึงดูดมักเป็นเรื่องเวลา แต่หลายปีในเรื่องข้างต้นก็ผ่านไปอยู่ดี

ถ้าใช้เวลาเหล่านั้นเรียนปริญญาเอกจริง แบบนอกเวลาหรือเรียนทางไกล ทุกจุดเดิมจะออกมาต่างไป:

• นาทีที่สาม: เพื่อนร่วมรุ่นค้นเจอวิทยานิพนธ์ของคุณในคลังผลงานของมหาวิทยาลัย
• สัปดาห์ที่สอง: คุณเอ่ยชื่ออาจารย์ที่ปรึกษาและกรรมการสอบได้
• ก่อนเริ่มงานวันแรก: มหาวิทยาลัยยืนยันการได้รับปริญญา
• ปีที่ห้า: เพื่อนร่วมงานอ่านวิทยานิพนธ์ของคุณ แล้วชวนคุยเรื่องบทที่สาม

ระยะเวลาโดยละเอียดดูได้ในปริญญาเอกเรียนกี่ปีจริง ๆ แล้วข้อไหนตรงกับคุณ?⁠​‌​​​​​‌​‌​‌​‌​‌​‌‌‌‌‌​​​‌‌‌​‌​​​‌‌​‌​​​​‌‌‌‌‌​​​‌‌​‌‌​​​‌‌​​‌​‌​‌‌​​​​‌​‌‌‌​​‌​​‌‌​‌‌‌​​​‌​‌‌‌‌​‌‌​​​‌​​‌‌​‌‌‌‌​‌‌‌​‌​‌​‌‌​​‌‌‌​‌‌​‌​​​​‌‌‌​‌​​​​‌​‌‌​‌​‌‌​​​​‌​​‌​‌‌​‌​‌‌‌​​​​​‌‌​‌​​​​‌‌​​‌​​​​‌​‌‌​‌​‌‌​‌‌‌‌​‌‌​‌‌‌​​‌‌​‌‌​​​‌‌​‌​​‌​‌‌​‌‌‌​​‌‌​​‌​‌​‌‌‌‌‌​​​​‌‌​​‌​​​‌‌​​​​​​‌‌​​‌​​​‌‌​‌‌​​​‌​‌‌​‌​​‌‌​​​‌​​‌‌​​​‌​​‌​‌‌​‌​​‌‌​​​​​​‌‌​‌‌‌​‌‌‌‌‌​​​‌‌​​​​‌​​‌‌​​​​​​‌‌‌​​​​​‌‌​​‌‌​‌‌​​‌​​​‌‌​​​‌​​​‌‌​‌​​​​‌‌‌​​‌​​‌‌​​​​​​‌‌​​‌​⁠

ก้าวแรก: อ่านคุณสมบัติผู้สมัครหลักสูตรปริญญาวิจัยของมหาวิทยาลัย ค้นหาอาจารย์ในสาขาที่คุณสนใจ แล้วส่งข้อความถึงสำนักงานรับสมัครปริญญาเอกของมหาวิทยาลัยนั้น:

“ปัจจุบันทำงานเต็มเวลาในตำแหน่ง [ตำแหน่ง] และมีประสบการณ์ด้าน [สาขา] มา [จำนวน] ปี สนใจทำวิจัยในหัวข้อ [หัวข้อ] มหาวิทยาลัยรับนักศึกษาปริญญาเอกแบบนอกเวลาหรือไม่ และพิจารณาประสบการณ์ในวิชาชีพเป็นคุณสมบัติในการเข้าเรียนด้วยหรือไม่ครับ/คะ”

บริการช่วยสมัครเรียนของเราช่วยเรื่องการสมัครได้ แต่มหาวิทยาลัยเท่านั้นเป็นผู้ตัดสินว่าจะรับใครเข้าเรียน

จ่ายเงินไปแล้ว? ถอดคำนำหน้า “ดร.” ออก

คุณไม่ใช่คนแรกที่ถูกขายปริญญาเอกปลอม และยังแก้ไขได้ ทำตามรายการด้านล่างไปทีละข้อตามลำดับ

• เลิกใช้ ลบปริญญาเอกและคำนำหน้า “ดร.” ออกจากเรซูเม่ โปรไฟล์ ลายเซ็นอีเมล และประวัติโดยย่อทุกแห่ง
• หากเคยใช้ไปแล้ว เพื่อสมัครงาน ขอวีซ่า หรือขอใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ ให้ปรึกษาทนายความก่อนติดต่อนายจ้าง สำนักงานวีซ่า หรือหน่วยงานกำกับ
• เก็บหลักฐานไว้: ใบเสร็จ ข้อความ และที่อยู่เว็บไซต์ของผู้ขาย ซึ่งนำไปตรวจหาสัญญาณเตือนได้ด้วยเอกซเรย์เว็บไซต์
• แจ้งเบาะแสผู้ขาย ในอังกฤษ Citizens Advice (องค์กรให้คำปรึกษาแก่ประชาชน) ส่งเรื่องต่อให้ Trading Standards (หน่วยงานคุ้มครองผู้บริโภคท้องถิ่น) ในสหรัฐฯ เครื่องมือแจ้งมิจฉาชีพของ USAGov บอกว่าควรแจ้งหน่วยงานใด ส่วนประเทศอื่น ลองแจ้งตำรวจหรือหน่วยงานคุ้มครองผู้บริโภค
• สอบถามธนาคารหรือผู้ออกบัตร ว่าขอโต้แย้งรายการชำระเงินนั้นได้หรือไม่
• หากผู้ขายขอเงินเพิ่ม ไม่ว่าจะอ้างว่าเป็นค่า “อัปเกรด” ค่า “รับรองนิติกรณ์เอกสาร” หรือค่าปิดปาก อย่าจ่าย และแนบข้อความเหล่านั้นไปกับการแจ้งเบาะแสด้วย

เมื่อมีคนเรียกคุณว่า “ด็อกเตอร์”

นอกที่ทำงาน ใช้แค่สองประโยค:

“เรียกแค่ [ชื่อ] ก็พอ ที่จริงไม่ได้จบปริญญาเอกครับ/ค่ะ”

ครั้งแรกอาจพูดยาก ครั้งต่อไปจะง่ายขึ้น และคุณจะไม่ต้องคอยลุ้นอีกว่าเมื่อไรจะมีคนค้นหาวิทยานิพนธ์ของคุณ

แหล่งอ้างอิง

• QAA: คำอธิบายลักษณะของปริญญาเอก (Doctoral Degree Characteristics Statement): การสอบปากเปล่า กรรมการสอบ การประเมินความก้าวหน้า รูปแบบการเรียน และช่องทางเข้าศึกษา
• บริติชไลบรารี: EThOS: แคตตาล็อกวิทยานิพนธ์ปริญญาเอกของสหราชอาณาจักร ในรูปแบบรายการบันทึก
• หอสมุดรัฐสภาสหรัฐฯ: นโยบายการจัดเก็บทรัพยากร ดุษฎีนิพนธ์และวิทยานิพนธ์: ดุษฎีนิพนธ์ในสหรัฐฯ ProQuest และคลังผลงานของมหาวิทยาลัย
• Hedd (Higher Education Degree Datacheck): การตรวจสอบปริญญาในสหราชอาณาจักร พร้อมหลักฐานความยินยอมของผู้สำเร็จการศึกษา
• National Student Clearinghouse: บริการยืนยันวุฒิ (Verifications): สถาบันที่เข้าร่วม หรือติดต่อสถาบันโดยตรง
• My eQuals: ข้อมูลการศึกษาที่ยืนยันแล้วของมหาวิทยาลัยในออสเตรเลียและนิวซีแลนด์
• GOV.UK: ตรวจสอบว่ามหาวิทยาลัยหรือวิทยาลัยของคุณมอบปริญญาได้หรือไม่
• กระทรวงศึกษาธิการสหรัฐฯ: DAPIP: สถาบันและหลักสูตรที่ได้รับการรับรองจากหน่วยรับรองที่ได้รับการยอมรับ
• QAA: หน่วยกิตคืออะไร? คู่มือสำหรับนักศึกษา: การเทียบโอนผลการเรียนรู้เดิม และการโอนหน่วยกิต
• GOV.UK: วีซ่า Skilled Worker; UK ENIC: Statement of Comparability; เกี่ยวกับ UK ENIC
• GOV.UK: กฎการเข้าเมือง ส่วนความเหมาะสม (Part Suitability): เหตุปฏิเสธคำขอกรณีใช้การหลอกลวง
• Fraud Act 2006 มาตรา 2: การฉ้อโกงโดยแสดงข้อความเท็จ
• ประมวลกฎหมายรัฐวอชิงตัน (Revised Code of Washington) RCW 9A.60.070: วุฒิการศึกษาปลอม
• Citizens Advice: การแจ้งเรื่องต่อ Trading Standards (อังกฤษ)
• USAGov: แจ้งมิจฉาชีพได้ที่ไหน

บทความที่น่าอ่านต่อ

• ปริญญาเอกต้องเรียนนานแค่ไหน? ทำไม “6 เดือน” จึงเป็นสัญญาณอันตราย

#ปริญญาเอกปลอม #โรงงานผลิตปริญญา #ตรวจสอบวุฒิการศึกษา #ปริญญาเอก