หน้าแรก / คลังความรู้ / ตรวจสอบวุฒิ / ตรวจสอบปริญญาโท
สำหรับนายจ้างและบัณฑิต
วิธีตรวจสอบปริญญาโท และสัญญาณว่ามาจากโรงงานผลิตปริญญา
ปริญญาโทของจริงบางใบดูแปลก ส่วนของปลอมกลับดูไร้ที่ติ จึงควรเลิกตัดสินจากหน้าตา แล้วไปตรวจที่ทะเบียนแทน บทความนี้มีตารางคัดแยกรายละเอียดที่สะดุดตา ตามด้วยการตรวจสี่ขั้นตอนที่ให้คำตอบชัดเจน กำลังตรวจปริญญาโทของตัวเอง หรือหลักสูตรที่คุณกำลังจะจ่ายเงินเรียน? มีกล่องข้อมูลสำหรับคุณด้วย
เรซูเม่สองฉบับ คำทายหนึ่งข้อ
สมมุติว่ามีเรซูเม่สองฉบับผ่านเข้ารอบคัดเลือก บรรทัดการศึกษาของทั้งสองเป็นแบบนี้:
เรซูเม่ฉบับที่หนึ่ง: MEng Mechanical Engineering · [มหาวิทยาลัย] · 4 ปี
เรซูเม่ฉบับที่สอง: BA Business · [มหาวิทยาลัย] จากนั้นหลังทำงานมาหลายปี: MBA · [สถาบัน] · “รับรองมาตรฐานระดับนานาชาติ”
ฉบับแรกไม่มีปริญญาตรีเลย ส่วนฉบับที่สองถูกต้องตามตำราทุกอย่าง ไปจนถึงตราประจำสถาบันที่ดูภูมิฐานบนใบปริญญา
ถ้าให้ทายว่าฉบับไหนปลอม คุณคงเลือกฉบับแรก
แถมคุณยังมีเอกสารของหน่วยงานรัฐรองรับด้วย คู่มือของคณะกรรมาธิการการค้าแห่งสหพันธรัฐสหรัฐฯ (FTC) สำหรับผู้จัดการที่รับคนเข้าทีม เรียกปริญญาโทที่ไม่มีปริญญาตรีมาก่อนว่าเป็น “สัญญาณอันตราย” และรายการตรวจสำหรับคัดกรองประวัติการศึกษาที่กล่าวอ้างของกระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ก็ระบุข้อนี้ไว้เช่นกัน
เก็บคำทายนั้นไว้ก่อน ตารางและการตรวจสี่ขั้นตอนด้านล่างจะเฉลยให้เอง
รูปแบบต่างกันได้ แต่ทะเบียนไม่เปลี่ยน ปริญญาโทอาจเป็นแบบเรียนรายวิชาหรือแบบทำวิจัย เป็นหลักสูตรเดี่ยว หรือผนวกรวมกับปริญญาตรีเป็นหลักสูตรเดียวก็ได้ แต่ปริญญาโทของจริงทุกใบจะไปจบที่รายการหนึ่งในทะเบียนของสถาบันที่มอบปริญญา และคุณสอบถามทะเบียนนั้นได้โดยตรง
แค่แปลก หรือน่าห่วง? ตารางคัดแยก
หารายละเอียดที่สะดุดตาคุณ แล้วทำตามคำแนะนำของกลุ่มนั้น แถวที่ดูแปลกอ้างอิงจากคำอธิบายลักษณะของปริญญาโท (Characteristics Statement) ของ QAA (หน่วยงานประกันคุณภาพการอุดมศึกษาของสหราชอาณาจักร)
| สิ่งที่คุณสังเกตเห็น | โดยทั่วไปหมายถึง |
|---|---|
| ไม่ต้องตกใจ: ตรวจสอบตามปกติ | |
| เรียน 4 ปีที่มหาวิทยาลัยเดียว (5 ปีในสกอตแลนด์) และจบด้วย MEng หรือ MChem | ปริญญาโทแบบบูรณาการ (integrated master's): ได้ปริญญาใบเดียว ไม่มีปริญญาตรีแยก |
| เรียนที่วิทยาลัยแห่งหนึ่ง แต่มหาวิทยาลัยอีกแห่งเป็นผู้มอบปริญญา | เป็นเรื่องปกติ: ตรวจสอบกับสถาบันที่มอบปริญญา |
| ปริญญาแพทยศาสตร์หรือทันตแพทยศาสตร์ที่ใช้ชื่อว่า “bachelor” เช่น MBBS | QAA ระบุว่ายังถือเป็นระดับปริญญาโท |
| ถามก่อน: ของจริง แต่ต้องรู้ว่าเป็นวุฒิแบบไหน | |
| MBA หรือ MSc ที่ไม่มีปริญญาตรีมาก่อน | มักรับเข้าเรียนจากประสบการณ์ทำงาน ถามว่าเขาเข้าเรียนด้วยเส้นทางใด |
| “MA (Hons)” จากมหาวิทยาลัยในสกอตแลนด์ ในฐานะปริญญาแรก | เป็นปริญญาตรีแบบ honours ให้อ่านเป็นวุฒิระดับนั้น |
| MA จากหนึ่งในสองมหาวิทยาลัยที่เก่าแก่ที่สุดของอังกฤษ คู่กับ BA จากที่เดียวกัน และไม่มีช่วงเวลาเรียนปริญญาโท | QAA ระบุว่า “ไม่ใช่คุณวุฒิทางวิชาการ” ให้ถือ BA เป็นปริญญาที่ได้รับ |
| เรียนทางไกล หรือช่วงเวลาเรียนทับซ้อนกับงานเต็มเวลาที่อื่น | การเรียนทางไกลเป็นเรื่องปกติ ส่วนช่วงเวลาที่ทับซ้อนกันเป็นสัญญาณที่ FTC ให้จับตา เว้นแต่จะเป็นการเรียนทางไกลที่ได้รับการรับรองมาตรฐาน ถามว่าเขาเรียนอย่างไร |
| หยุด: ตรวจสถาบันก่อนทำอย่างอื่น | |
| เรียนจบในไม่กี่สัปดาห์ ได้หลายปริญญาในปีเดียว หรือเป็น “ปริญญาจากประสบการณ์ชีวิต” | ปริญญาด่วนหรือได้หลายใบซ้อนกัน: FTC เตือนไว้ หน่วยกิตจากประสบการณ์ชีวิต: ทั้ง FTC และ EQAR (ทะเบียนหน่วยงานประกันคุณภาพการศึกษาของยุโรป) เตือนไว้ |
| อ้างว่ารับรองโดยหน่วยงานชื่อดูดีที่คุณหาไม่เจอ | โรงงานผลิตปริญญามักแต่งหน่วยรับรองขึ้นมาเอง สหรัฐฯ: หน่วยรับรองควรอยู่ในรายชื่อปัจจุบันของ DAPIP หรือสถาบันควรอยู่ในทำเนียบของ CHEA สหราชอาณาจักร: สิ่งที่ต้องดูคือทะเบียน ไม่ใช่การรับรองมาตรฐาน |
| ใบปริญญาระบุเว็บไซต์หรือหมายเลขโทรศัพท์ของตัวเองไว้ให้ตรวจสอบ | โรงงานผลิตปริญญามักเปิด “บริการยืนยันวุฒิ” ของตัวเอง ทดสอบด้วยเช็กกับดักยืนยันวุฒิ |
ในบรรดาสัญญาณปริญญาโทปลอม สามแถวในกลุ่ม “หยุด” คือสัญญาณที่บ่งชี้โรงงานผลิตปริญญาได้ชัดที่สุด แต่ใบปลอมแปลงที่ทำเลียนแบบมหาวิทยาลัยจริงจะไม่เข้าข่ายข้อใดเลย ขั้นที่ 3 จึงต้องตามมาเสมอ
เจอเรซูเม่ฉบับที่หนึ่งในตารางแล้วหรือยัง? เก็บไว้ในใจก่อน แล้วค่อยเฉลยตอนท้าย
วิธีตรวจสอบปริญญาโทในสี่ขั้นตอน
ขั้นที่ 2 และ 3 ใช้ได้กับปริญญาทุกระดับ ส่วนขั้นที่ 1 และ 4 คือจุดที่การตรวจสอบวุฒิปริญญาโทมักพลาด
-
ขอชื่อวุฒิให้ตรงกับที่มหาวิทยาลัยมอบจริง
ก่อนส่งคำขอใด ๆ ให้ได้รายละเอียดสามอย่างที่การตรวจปริญญาโทต้องใช้:
- ชื่อวุฒิตามที่ได้รับจริง เช่น MSc MRes หรือ PgDip (ดิปโลมาระดับบัณฑิตศึกษา) และถ้าเป็นหลักสูตรบูรณาการ ก็คือ MEng ใบเดียว ไม่ใช่ “BEng และ MEng”
- ชื่อในวันที่สำเร็จการศึกษา หากเปลี่ยนชื่อไปหลังจากนั้น
- สถาบันที่มอบปริญญา ซึ่งอาจไม่ใช่วิทยาลัยที่สอนหลักสูตรนั้น
ชื่อปริญญาสำคัญ QAA ระบุว่าชื่อปริญญาโทในสหราชอาณาจักรไม่มีคำนิยามที่ตกลงร่วมกันในระดับประเทศ และ “MRes” อาจหมายถึง Master of Research หรือ Master by Research ซึ่งเป็นปริญญาคนละแบบกัน
-
ตรวจว่าสถาบันที่มอบปริญญาได้รับการยอมรับ
ในสหราชอาณาจักร GOV.UK บอกว่าแต่ละประเทศในสหราชอาณาจักรต้องตรวจที่ไหน สำหรับอังกฤษ แหล่งตรวจหลักคือทะเบียนของ Office for Students (OfS หน่วยงานกำกับการอุดมศึกษาของอังกฤษ)
ในสหรัฐอเมริกา กระทรวงศึกษาธิการสหรัฐฯ ไม่ได้รับรองมาตรฐานมหาวิทยาลัยเอง แต่ให้การยอมรับหน่วยรับรองอิสระที่ทำหน้าที่นี้ และฐานข้อมูล DAPIP ของกระทรวงก็แสดงไว้ทั้งสถาบันและหน่วยรับรอง GOV.UK และ DAPIP ต่างครอบคลุมเพียงประเทศเดียว หากเป็นปริญญาจากต่างประเทศ ดูปริญญาต่างประเทศถูกตรวจสอบอย่างไร
-
ถามทะเบียน โดยได้รับความยินยอมจากบัณฑิต
ขอความยินยอมเป็นลายลักษณ์อักษรก่อน (ดูตัวอย่างข้อความในคู่มือสำหรับนายจ้างของเรา) จากนั้นจึงสอบถามทะเบียน: Hedd (บริการตรวจสอบปริญญาอย่างเป็นทางการของสหราชอาณาจักร) ในสหราชอาณาจักร National Student Clearinghouse (องค์กรยืนยันวุฒิการศึกษาของสหรัฐอเมริกา) ในสหรัฐฯ My eQuals (ระบบเอกสารการศึกษาดิจิทัล) ในออสเตรเลียและนิวซีแลนด์ และฝ่ายทะเบียนของมหาวิทยาลัยในประเทศอื่น หาช่องทางแต่ละช่องทางด้วยตัวเอง อย่าใช้ช่องทางจากใบปริญญาเด็ดขาด
ทุกช่องทางตอบจากข้อมูลที่มหาวิทยาลัยผู้มอบปริญญาเก็บไว้หรือส่งให้ ผลจึงอาจกลับมาเป็น PgDip ทั้งที่เรซูเม่เขียนว่า MSc ขั้นตอนสิบนาทีสำหรับนายจ้างอธิบายการส่งคำขอแต่ละช่องทางไว้ทีละขั้น
-
อ่านคำตอบ ระวังกับดักของปริญญาโท
คำตอบเรื่องปริญญาโทจะออกมาในรูปแบบใดแบบหนึ่งจากสามแบบนี้ เทียบดูว่าของคุณตรงกับแบบไหน:
- ยืนยันตรงตามที่อ้าง จดไว้ว่าตรวจที่ไหน เมื่อไร เท่านี้ก็เสร็จ
- ยืนยัน แต่เป็นวุฒิคนละแบบ PgDip ในขณะที่เรซูเม่เขียนว่า MSc คือวุฒิที่เล็กกว่า แต่ถ้าเรซูเม่ระบุทั้ง BEng และ MEng ขณะที่ทะเบียนแสดง MEng แบบบูรณาการใบเดียว แบบนั้นถูกต้องทุกประการ ยึดตามทะเบียน และถามเขาหากมีส่วนใดไม่ตรงกัน
- ไม่มีข้อมูลในทะเบียน ก่อนสรุปอะไร ตรวจชื่อที่เขาใช้ขณะเรียนและสถาบันที่มอบปริญญาอีกครั้ง แล้วขอให้เขาติดต่อมหาวิทยาลัย
ปริญญาโทใบนั้นเป็นของคุณเอง? เขียนชื่อวุฒิในเรซูเม่ให้ตรงกับทะเบียนของมหาวิทยาลัย: “MEng” ไม่ใช่ “BEng และ MEng” และ “PgDip” ไม่ใช่ “MSc (บางส่วน)”
Hedd ไม่ได้มีไว้ให้ตรวจปริญญาของตัวเอง ในสหราชอาณาจักร ให้สอบถามมหาวิทยาลัยว่าจะขอหนังสือยืนยันอย่างเป็นทางการ หรือใบปริญญาดิจิทัลที่แชร์ได้อย่างไร ส่วนในสหรัฐฯ Clearinghouse มีบริการยืนยันวุฒิด้วยตนเอง (self-verification)
กำลังจะสมัครเรียน? ขั้นที่ 2 คือการตรวจของคุณเช่นกัน ทำก่อนจ่ายเงิน และลองส่งเว็บไซต์ของสถาบันเข้าเอกซเรย์เว็บไซต์ จ่ายเงินให้สถาบันที่ไม่มีชื่อในทะเบียนไปแล้ว? อ่านสิ่งที่ควรทำต่อ
ตรวจคนที่คุณรู้จัก? ขั้นที่ 1 และ 2 ไม่ต้องขอความยินยอมจากใคร ส่วนขั้นที่เหลือ ดูคุณเช็กได้ไหมว่าใครสักคนเรียนจบมหาวิทยาลัยจริง
เมื่อคำตอบน้อยกว่าที่อ้างไว้
PgDip ในขณะที่เรซูเม่เขียนว่า MSc หรือไม่มีข้อมูลในทะเบียนเลย คือข้อเท็จจริง แต่ยังไม่ใช่คำตัดสินตัวบุคคล ให้สอบถามเขาเป็นลายลักษณ์อักษร โดยใช้ถ้อยคำทำนองนี้:
“ขอบคุณที่สมัครงานกับเราครับ/ค่ะ ข้อมูลในทะเบียนของมหาวิทยาลัยยืนยันว่าคุณได้รับ Postgraduate Diploma สาขา [สาขา] ไม่ใช่ MSc ตามที่ระบุในเรซูเม่ รบกวนช่วยเล่ารายละเอียดเกี่ยวกับวุฒินี้เพิ่มเติมได้ไหม เผื่อว่าข้อมูลที่เราได้มาอาจผิดรายการครับ/ค่ะ”
บางคนถูกโรงงานผลิตปริญญาที่แต่งตัวเป็นมหาวิทยาลัยขายปริญญาโทให้ และเพิ่งรู้ความจริงในวินาทีนี้เอง
หากขั้นที่ 2 พบว่าสถาบันที่มอบปริญญาไม่อยู่ในรายชื่อทางการใดเลย ให้ทำตามขั้นตอนขององค์กรคุณ เริ่มจากสิ่งที่ควรทำเมื่อพบปริญญาปลอม ส่วนปริญญาปลอมต้องแลกกับอะไรสรุปให้เห็นว่ามีอะไรเป็นเดิมพัน
กลับมาที่คำทาย
ได้เวลาเฉลยแล้ว
MEng คำว่า “MEng” กับ “4 ปี” ทำให้บรรทัดนี้ตรงกับแถวแรกของตาราง คือปริญญาโทแบบบูรณาการ หลักสูตรต่อเนื่องหลักสูตรเดียวที่รวมการเรียนระดับปริญญาตรีและปริญญาโทเข้าด้วยกัน QAA ระบุว่าหลักสูตรแบบนี้พบได้บ่อยในสาขาวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และวิศวกรรมศาสตร์
ขั้นที่ 2 และ 3 ยืนยันว่าเป็นปริญญาใบเดียวจากมหาวิทยาลัยที่ได้รับการยอมรับ สรุปว่าตกใจไปเปล่า ๆ เพราะสัญญาณอันตรายของ FTC ใช้ข้ามประเทศไม่ได้
MBA ติดอยู่ที่ขั้นที่ 2 “[สถาบัน]” ไม่อยู่ในทะเบียนทางการของประเทศใดเลย และคำว่า “รับรองมาตรฐานระดับนานาชาติ” ก็ไม่ได้ระบุหน่วยรับรองที่ได้รับการยอมรับใด ๆ ไม่ว่าจะในรายชื่อของ DAPIP หรือที่ไหนก็ตาม ใบปริญญายังมีเว็บไซต์ “ยืนยันวุฒิ” ของตัวเองแนบมาด้วย
เข้าข่ายแถว “หยุด” ถึงสองแถว และขั้นที่ 2 ก็ให้คำตอบก่อนที่ใครจะต้องขอความยินยอมเสียอีก ส่วนตราประจำสถาบันไม่เคยมีผลต่อคำตอบเลย
ขั้นต่อไปของคุณ: หยิบบรรทัดปริญญาโทจากเรซูเม่ที่อยู่ตรงหน้า แล้วทำขั้นที่ 2 ตอนนี้เลย ถ้าอยากคัดกรองบรรทัดการศึกษาทั้งบรรทัดก่อน ลองใช้ตรวจวุฒิในเรซูเม่
แหล่งอ้างอิง
- QAA: คำอธิบายลักษณะของปริญญาโท (Characteristics Statement) ฉบับ PDF ซึ่งลิงก์ไว้จากหน้าหลักของเอกสารด้วย: ปริญญาโทแบบบูรณาการ ปริญญาทางการแพทย์ การรับเข้าเรียนจากประสบการณ์ การเรียนทางไกล PgDip และชื่อปริญญาอย่าง MRes และ MA (Hons)
- FTC: Avoid Fake-Degree Burns (ตรวจประวัติการศึกษาก่อนเจ็บตัวจากปริญญาปลอม): สัญญาณเตือนของโรงงานผลิตปริญญาและหน่วยรับรองที่แต่งขึ้น และรายชื่อของ CHEA
- กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ (DCPAS): รายการตรวจความถูกต้องตามกฎหมายและการรับรองมาตรฐานของสถาบันการศึกษา: “สัญญาณอันตราย” ของโรงงานผลิตปริญญา
- EQAR: โรงงานรับรองมาตรฐานและโรงงานผลิตปริญญา: หน่วยกิตจากประสบการณ์ชีวิต และโรงงานรับรองมาตรฐาน
- GOV.UK: ตรวจสอบว่ามหาวิทยาลัยหรือวิทยาลัยของคุณมอบปริญญาได้หรือไม่: แหล่งตรวจของแต่ละประเทศในสหราชอาณาจักร
- Office for Students: ทะเบียนของ OfS: สถาบันอุดมศึกษาในอังกฤษ
- CHEA: ค้นหาสถาบันอุดมศึกษาและหลักสูตรที่ได้รับการรับรองมาตรฐาน
- กระทรวงศึกษาธิการสหรัฐฯ: DAPIP: สถาบันในสหรัฐฯ ที่ได้รับการรับรองมาตรฐาน และหน่วยรับรองที่ได้รับการยอมรับ ทั้งในปัจจุบันและในอดีต
- Hedd: การตรวจสอบวุฒิการศึกษาในสหราชอาณาจักร โดยต้องมีหลักฐานความยินยอม
- National Student Clearinghouse: Verify Now: การยืนยันวุฒิ และการยืนยันวุฒิด้วยตนเอง
- My eQuals: เอกสารวุฒิการศึกษาทางการจากมหาวิทยาลัยในออสเตรเลียและนิวซีแลนด์
ตรวจให้แน่ใจก่อนเชื่อ เครื่องมือฟรีในแล็บตรวจปริญญาปลอมช่วยดูเรซูเม่ เว็บไซต์ของสถาบัน ข้อความ หรือบริการ “ยืนยันวุฒิ” แล้วชี้สัญญาณเตือนให้เห็น พร้อมลิงก์ไปยังทะเบียนทางการ