خانه / دانستنی‌ها / استعلام مدرک / استعلام مدرک خارجی
مدرک‌های خارجی
مدرکتان را از خارج گرفته‌اید؟ دقیقاً چطور بررسی می‌شود و چرا بیشتر طول می‌کشد
این صحنه را تصور کنید: پیشنهاد کار دوشنبه فرستاده شده، تا روز شروع کار دو هفته مانده و ادارهٔ آموزش دانشگاهی با شش ساعت اختلاف وقت هنوز جواب نداده است. دانش‌آموخته نگران است که این سکوت نشانهٔ تردید به نظر برسد. این‌طور نیست: تأخیر بخشی از خود این فرایند است. در ادامه می‌بینید استعلام مدرک خارجی میز به میز چطور پیش می‌رود و در این فاصله چه کاری از دستتان برمی‌آید.
سه میز در مرز
مدرک را مسافری تصور کنید که به مرزی با سه میز بازرسی می‌رسد. هر میز سؤال خودش را می‌پرسد و مهر یک میز، مسافر را از میز بعدی رد نمی‌کند.
مرکز ملی اطلاعات مدرک در کانادا (CICIC) در راهنمای گام‌به‌گام ارزیاب‌ها همین ترتیب را آورده است: اول وضعیت مؤسسه را تأیید کنید، بعد اصالت مدارک را، و در آخر مقایسه کنید. این ترتیب برای مدرک هر کشوری جواب می‌دهد.
مهری که میز حساب نمی‌شود. آپوستیل رسمی به نظر می‌رسد و واقعاً هم رسمی است. اما طبق کنوانسیون آپوستیل، فقط امضا، سمت امضاکننده و مهر روی یک سند رسمی را گواهی می‌کند، نه محتوای سند را. پس وقتی فروشنده‌ای مدرک «آپوستیل‌شده» عرضه می‌کند، این مهر ضامن یک امضاست، نه یک مدرک.
میز به میز: کارفرما مدرک خارجی را چطور استعلام می‌کند
میز ۱: دانشگاه در کشور خودش رسمی است؟
می‌پرسد: آیا مرجع آموزشی کشور خودش نام آن را در فهرستش آورده است؟
پاسخ‌دهنده: وزارتخانه یا نهاد تضمین کیفیت همان کشور.
نقطهٔ کور: اینکه این شخص اصلاً آنجا درس خوانده است یا نه.
از مؤسسه شروع کنید، نه از دانشنامه. شبکه‌های ENIC-NARIC، که مراکز ملی شناسایی مدرک را در اروپا و فراتر از آن به هم وصل می‌کنند، شما را به فهرست رسمی مؤسسه‌های به رسمیت شناخته‌شده‌ای می‌رسانند که مراجع آموزش عالی بیشتر کشورها منتشر می‌کنند. در بعضی کشورها خود برنامهٔ تحصیلی هم باید جداگانه اعتباربخشی داشته باشد.
هر فهرست ملی در مرز کشور خودش تمام می‌شود: بررسی GOV.UK نهادهای اعطاکنندهٔ مدرک در بریتانیا را پوشش می‌دهد و پایگاه DAPIP وزارت آموزش آمریکا هیچ مؤسسهٔ خارجی‌ای را فهرست نمی‌کند. فهرست‌های هشدار ما نام‌هایی را جست‌وجو می‌کند که دولت‌ها درباره‌شان هشدار داده‌اند.
میز ۲: مدرک در سوابق ثبت شده است؟
می‌پرسد: آیا این شخص واقعاً این مدرک را گرفته است؟
پاسخ‌دهنده: نهاد اعطاکنندهٔ مدرک، یا مسیر رسمی کشور آن.
نقطهٔ کور: اینکه این مدرک در کشور شما چه ارزشی دارد.
در استعلام مدرک خارجی، فقط نهاد اعطاکننده می‌تواند بگوید این شخص مدرک را گرفته است یا نه. به ادارهٔ آموزش آن دانشگاه (Registrar) نامه بنویسید، به نشانی‌ای که خودتان پیدا کرده‌اید. اگر دوره را یک کالج همکار برگزار کرده است، از مؤسسه‌ای بپرسید که مدرک را اعطا کرده است.
بعضی کشورها مسیر رسمی خودشان را دارند و در چندتایشان فقط خود دانش‌آموخته می‌تواند این در را باز کند:
| مدرک از | مسیر | چه کسی شروعش می‌کند |
|---|---|---|
| بریتانیا | HEDD (سرویس رسمی استعلام مدرک در بریتانیا) | کارفرما، اگر HEDD آن دانشگاه را پوشش دهد |
| آمریکا | Clearinghouse | کارفرما؛ اگر دانشگاه در آن نباشد، ادارهٔ آموزش دانشگاه |
| استرالیا، نیوزیلند | My eQuals | دانش‌آموخته لینکی را به اشتراک می‌گذارد |
| چین | CHSI | دانش‌آموخته گزارش انگلیسی را سفارش می‌دهد |
| هند | NAD | کارفرما یا دانش‌آموخته، با رضایت او، اگر مدرک در سامانه ثبت شده باشد |
| فیلیپین | CAV کمیسیون CHED | دانش‌آموخته آنلاین درخواست می‌دهد |
| کشورهای دیگر | ادارهٔ آموزش دانشگاه | کارفرما، با درخواستی که پایین‌تر آمده است |
مسیر را کس دیگری به شما داده است؟ آن را با تله‌یاب استعلام ما بسنجید: شبکه‌های ENIC-NARIC هشدار می‌دهند که کسانی حتی خودشان را به جای مراکز شناسایی مدرک جا می‌زنند.
فرض کنید متقاضی‌تان در مانیل درس خوانده است. شما نمی‌توانید خودتان فرایند تصدیق، احراز اصالت و استعلام مدارک (CAV) را در کمیسیون آموزش عالی فیلیپین (CHED) آغاز کنید: دانش‌آموخته درخواست می‌دهد و CHED تصدیق می‌کند که سوابقی که دانشگاه صادر کرده، اصل است. راهنمای CHED ما نشان می‌دهد خود آن دانشگاه را چطور بررسی کنید.
سامانهٔ NAD، مخزن ملی مدارک تحصیلی هند، فقط مدرک‌هایی را در خود دارد که دانشگاه‌ها در آن ثبت کرده‌اند و هر مدرک را فقط با رضایت دانشجو در اختیار کارفرما می‌گذارد. اگر مدرکی آنجا نبود، به ادارهٔ آموزش دانشگاه نامه بنویسید.
میز ۳: این مدرک اینجا چه ارزشی دارد؟
می‌پرسد: این مدرک با کدام مدرک کشور شما برابری می‌کند؟
پاسخ‌دهنده: یک مرکز شناسایی مدرک یا یک سرویس ارزشیابی مدرک در همان کشور.
نقطهٔ کور: اینکه این شخص واقعاً مدرک را گرفته است یا نه، مگر آنکه در گزارش آمده باشد که اعطای مدرک تأیید شده است.
در بریتانیا، مرکز UK ENIC (مرجع ملی هم‌ترازی مدرک در بریتانیا)، که از طرف وزارت آموزش بریتانیا (Department for Education) اداره می‌شود، گواهی هم‌ترازی (Statement of Comparability) صادر می‌کند. این گواهی وضعیت نهاد اعطاکننده، سطح مدرک در کشور خودش، شرایط ورود، طول دوره، محتوا و شیوهٔ ارزیابی دوره را می‌سنجد.
نتیجه جنبهٔ راهنما دارد و تصمیم با کارفرماست. مقالهٔ آیا بریتانیا مدرک شما را به حساب می‌آورد؟ بیشتر توضیح می‌دهد.
در آمریکا، مرکز ملی اطلاعات مدرک خودش مدرک‌ها را ارزشیابی نمی‌کند. ارزشیابی مدرک خارجی کار سرویس‌های خصوصی است و NACES انجمن صنفی سرویس‌های مستقل ارزشیابی در آمریکاست. برای نمونه، مشاغل دولت فدرال آمریکا چنین ارزشیابی‌ای را می‌پذیرند، همان‌طور که راهنمای سازمان زمین‌شناسی آمریکا (US Geological Survey) توضیح می‌دهد.
جاهای دیگر، صفحه‌های کشورها در سایت ENIC-NARIC مرکز ملی اطلاعات هر کشور عضو را معرفی می‌کنند. در کشورهای بیرون از این شبکه‌ها، از مرجع ملی آموزش عالی بپرسید.
هر جا که باشید، دربارهٔ پذیرش مدرک برای حرفه‌های نیازمند پروانه، مرجع صلاحیت‌داری تصمیم می‌گیرد که دولت تعیین کرده است. به گفتهٔ ENIC-NARIC، در مشاغل دیگر تصمیم با کارفرماست.
گواهی هم‌ترازی سطح مدرک را به شما می‌گوید. اگر در گزارش ارزشیابی نیامده باشد که سرویس، اعطای مدرک را از خود دانشگاه استعلام کرده است، آن را راهنمایی برای سطح مدرک بدانید، نه دلیلی بر گرفتن مدرک. خود UK ENIC هم می‌گوید کارفرماها ممکن است باز ریزنمرات و اصل مدارک را بخواهند.
پیش از آنکه پرونده را بایگانی کنید، مطمئن شوید که به هر سه میز جواب می‌دهد:
- آپوستیل: امضا و مهر اصل است. جواب هیچ میزی نیست.
- ترجمهٔ رسمی: اینکه در سند چه آمده، به زبان شما. جواب هیچ میزی نیست.
- فهرست وزارتخانه یا نهاد تضمین کیفیت: مؤسسه به رسمیت شناخته شده است. میز ۱.
- پاسخ ادارهٔ آموزش دانشگاه، یا نتیجهٔ یک مسیر رسمی: مدرک در سوابق ثبت شده است. میز ۲.
- گواهی هم‌ترازی یا گزارش ارزشیابی: سطح مدرک در کشور شما. میز ۳.
تابلوی پروازهای ورودی: چرا جلوی پاسخ شما نوشته «تأخیر»
درخواستتان فرستاده شده است. تا پاسخ فرود بیاید، تابلوی پروازهای ورودی ممکن است یکی از این‌ها را نشان دهد.
| ورودی‌ها | دلیلش چیست و چه چیزی رفعش می‌کند |
|---|---|
| تأخیر | تقویم ترم‌ها و تعطیلاتشان با شما فرق دارد و ممکن است فهرست دانش‌آموختگان هنوز بسته نشده باشد. چاره: درخواست کتبی زودهنگام. |
| تغییر گیت | در سوابق، نام قبلی آمده، یا نام با املایی دیگر یا به خطی دیگر ثبت شده است. چاره: نام، دقیقاً همان‌طور که ثبت شده است. |
| متوقف در سالن ورودی | در طرف مقابل کسی زبان سند را بلد نیست. چاره: ترجمهٔ رسمی (مرکز UK ENIC برای بعضی زبان‌ها ترجمه را لازم نمی‌داند). |
| ترمینال اشتباه | ریزنمرات را کالج همکار صادر کرده است، اما ارزشیاب‌هایی مثل UK ENIC فقط ریزنمرات مؤسسهٔ اعطاکننده را می‌پذیرند. چاره: سفارش ریزنمرات از همان مؤسسه. |
| هنوز پرواز نکرده | مسیری که دانش‌آموخته باید راهش بیندازد، منتظر است تا او لینکی را به اشتراک بگذارد یا گزارشی را سفارش دهد. چاره: توافق بر سر مسیر از روز اول. |
| تغییر مسیر | مرجع صادرکننده دیگر وجود ندارد یا بایگانی‌اش از بین رفته است؛ ENIC-NARIC این وضعیت را دربارهٔ بعضی پناهندگان یادآوری می‌کند. چاره: از مرکز ملی اطلاعات بپرسید چه راه‌های دیگری برای ارزیابی مدرک هست. |
| لغو شد | دانشگاه در فهرست نیست، یا ادارهٔ آموزش هیچ سابقه‌ای ندارد. چاره: از متقاضی بپرسید، نام‌ها را دوباره بررسی کنید و بعد راهنمای کارفرمایان ما را ببینید. |
دو سوی میز: حالا چه کنید
اگر استخدام می‌کنید
- در مرحلهٔ پیشنهاد کار، رضایت‌نامهٔ امضاشده‌ای بگیرید که نام سازمان شما، نام دانشگاه و هدف (استعلام مدرک متقاضی) در آن آمده باشد. نامی را هم که متقاضی با آن درس خوانده است، به خط اصلی نیز، در همان رضایت‌نامه بیاورید.
- یادداشت کنید کدام منبع جواب کدام میز را داد و هر پاسخ را در پرونده نگه دارید.
- پیشنهاد کار را مشروط کنید و بعد دربارهٔ پاسخ قضاوت کنید، نه دربارهٔ انتظار. دیر رسیدن پاسخ از خارج چیزی دربارهٔ متقاضی نمی‌گوید.
جایی که مسیر رسمی وجود ندارد، این درخواست هر چه ادارهٔ آموزش دانشگاه لازم دارد در اختیارش می‌گذارد:
موضوع: استعلام مدرک: [نام کامل]
«همکاران گرامی ادارهٔ آموزش، سلام. از [سازمان] دربارهٔ [نام کامل] برایتان می‌نویسم که با نام [نامی که دانش‌آموخته با آن درس خوانده، به خط اصلی] و [شمارهٔ دانشجویی یا شمارهٔ ثبت‌نام، اگر معلوم است] در دانشگاه شما تحصیل کرده‌اند. ایشان اعلام کرده‌اند که پس از تحصیل از سال [سال] تا [سال]، مدرک [عنوان مدرک] را از دانشگاه شما گرفته‌اند. رضایت‌نامهٔ امضاشدهٔ ایشان پیوست است. ممکن است تأیید کنید که این مدرک در سوابق شما ثبت شده است؟ با سپاس، [نام، سمت، سازمان].»
اگر مدرک مال شماست
- اگر کشورتان مسیری دارد که دانش‌آموخته باید شروعش کند، همین حالا راهش بیندازید. گزارش سامانهٔ CHSI (سامانهٔ رسمی اطلاعات تحصیلی آموزش عالی چین) برای مدت مشخصی معتبر است و می‌توانید آن را تمدید کنید.
- ریزنمرات رسمی و دانشنامهٔ نهایی را از مؤسسهٔ اعطاکننده سفارش دهید و اگر لازم است، ترجمهٔ رسمی‌شان را هم بگیرید.
- در حوزهٔ اروپایی آموزش عالی (European Higher Education Area) درس خوانده‌اید؟ پیوست دانشنامه (Diploma Supplement) خود را پیدا کنید؛ سندی که نوشته شده تا مدرکتان را برای خوانندگانی در کشورهای دیگر توضیح دهد.
بعد دو خط برای ادارهٔ آموزش دانشگاه خودتان بفرستید:
«مدرک [عنوان مدرک] را با نام [نام، همان‌طور که در سوابق ثبت شده] گرفته‌ام. ممکن است کارفرمایانی در خارج از کشور از شما بخواهند مدرکم را تأیید کنید: به این درخواست‌ها چطور رسیدگی می‌کنید و آیا مسیر رسمی‌ای هست که بهتر است از قبل راه بیندازم؟»
اگر نتیجهٔ مقایسه پایین‌تر از سطحی بود که شغل می‌خواهد، یک مدرک دیگر می‌تواند این فاصله را پر کند. خدمات پذیرش ما به بزرگسالان شاغل کمک می‌کند برای دانشگاه‌های دارای اعتباربخشی درخواست پذیرش بدهند؛ تصمیم پذیرش را هر دانشگاه خودش می‌گیرد.
کاری که بیش از همه در وقت صرفه‌جویی می‌کند. فهرست رسمی میز ۱ را جست‌وجو کنید و بلافاصله درخواست میز ۲ را بفرستید. میز ۳ می‌تواند تا رسیدن پاسخ صبر کند.
منابع
- مرکز CICIC: راهنمای گام‌به‌گام ارزیاب‌ها
- کنفرانس لاهه (HCCH): کنوانسیون آپوستیل، مادهٔ ۵، و خلاصهٔ کنوانسیون (Outline): آپوستیل "does not authenticate the content"، یعنی «اصالت محتوا را تأیید نمی‌کند»
- شبکهٔ ENIC-NARIC: مؤسسه‌های آموزش عالی به رسمیت شناخته‌شده، پذیرش حرفه‌ای مدرک و استخدام پناهندگان
- شبکهٔ ENIC-NARIC: ایالات متحده: مرکز آمریکا مدرک‌ها را ارزشیابی نمی‌کند؛ DAPIP هیچ مؤسسهٔ خارجی‌ای را فهرست نمی‌کند
- شبکه‌های ENIC-NARIC: هشدار دربارهٔ مراکز جعلی؛ صفحه‌های کشورها با مرکز ملی اطلاعات هر کشور
- سایت GOV.UK: بررسی کنید دانشگاه یا کالجتان می‌تواند مدرک اعطا کند یا نه: فقط نهادهای بریتانیایی
- دربارهٔ UK ENIC؛ مدرک‌ها را چطور بررسی می‌کنیم؛ گواهی هم‌ترازی (Statement of Comparability)، مدارک لازم برای آن، معافیت از ترجمه و پس از ثبت درخواست
- انجمن NACES و فهرست اعضای آن؛ سازمان زمین‌شناسی آمریکا: تحصیلات خارجی برای مشاغل فدرال چطور ارزشیابی می‌شود
- سامانهٔ CHSI: سرویس استعلام: گزارش به زبان انگلیسی، معتبر برای مدتی که تمدیدشدنی است
- مخزن ملی مدارک تحصیلی هند (National Academic Depository): پرسش‌های متداول: فقط مؤسسه‌ها مدرک را ثبت می‌کنند؛ کارفرما با رضایت دانشجو استعلام می‌کند
- منشور شهروندی (Citizen's Charter) کمیسیون CHED (این کمیسیون هر از گاهی ویرایش تازه‌ای منتشر می‌کند): تصدیق سوابق تحصیلی (CAV) که درخواستش آنلاین و از راه سامانهٔ eCAV ثبت می‌شود؛ راهنمای CHED ما را هم ببینید
- شبکهٔ ENIC-NARIC: پیوست دانشنامه (Diploma Supplement)
مدرکی می‌خواهید که از پس هر بررسی برآید؟ خدمات پذیرش ما به بزرگسالان شاغل کمک می‌کند برای دانشگاه‌هایی در بریتانیا، آمریکا و استرالیا درخواست پذیرش بدهند و فقط دانشگاه‌هایی را پیشنهاد می‌کند که رسماً به رسمیت شناخته شده‌اند. اگر هیچ دانشگاهی از فهرست کوتاه شما پذیرشتان نکند، کل هزینهٔ خدماتمان را برمی‌گردانیم.